Alevilik yine yok

Milli Eğitim Bakanı Çelik'in söz vermesine rağmen, yenilenen 7. ve 11. sınıf din dersi kitaplarında 'Alevilik konusu' yine yer almadı. Alevi vakıfları bu durumu 'ayrımcılık' olarak değerlendirdi

Yeni eğitim ve öğretim yılında bazı bölümleri yenilenen 7. ve 11. sınıf kitaplarında, "Alevilik konusu" yine yer almadı. Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik'in bu konuda söz vermesine rağmen "Alevilik" Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi kitabına giremedi. Alevi vakıfları ise bu durumu "ayırımcılık" olarak değerlendiriyor.

Bakanlık tarafından "bedava kitap kampanyası" kapsamında dağıtılan 11. Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi kitabının yenilenmesine rağmen yine "Aleviliğin geçtiği" bir konu yer almıyor. Kitapta "İslam Düşüncesinde Yorumlar" başlıklı ünitede Haricilik, Şiilik, Mutezile, Maturidilik, Eş'arilik, Caferilik, Hanefilik, Maliklik, Şafilik, Hanbelilik konuları yarım sayfa olarak tanımlarıyla açıklanıyor. Kitabın arakasındaki sözlük kısmında da "Aleviliğin" tanımı yapılmadı. Bakan Çelik, konuyla ilgili şu yorumu yapmıştı:

'Görüşlerini aldık'

"Aleviliği İslamın dışında görmek, onun dışında değerlendirmek, bana göre Aleviliğe ve Alevilere yapılabilecek en büyük haksızlıktır. Hiç kimsenin telkini olmadan ders kitaplarına Aleviliği koyduk. Ama 'oradaki her satır mükemmeldir' gibi bir iddia içinde de değiliz. Bu anlamda, olumlu ve yapıcı eleştirilere her zaman açığız. Biz Sünniliği yazdırırken illa da Sünni birine yazdırmadık. İlahiyatçı bilim adamları var, onların görüşlerinden yararlandık. Ayrıca, birçok Alevi derneği ve vakfına müracaat ederek onların da görüşlerini aldık."

Alevi vakıf yetkililerinin görüşleri ise şöyle:

'Sünni bir iktidar'

İzzettin Doğan (Cem Vakfı Genel Başkanı): "Siyasi iktidarın o konularda dürüst davranıp tüm inançlara eşit mesafede kalarak, laikliğin gereği olarak Sünni insan ile ilgili verdiği bilgileri Alevi insanla ilgili vereceğini beklemiyorum. Çünkü bu iktidar Sünni bir iktidar. Bunu açık açık da belli ediyor. Bakanlık bu konuyla ilgili bizimle hiçbir bilgi alışverişinde bulunmadı. Ama diğer taraftan da bizim Milli Eğitim Bakanı'na karşı din derslerinin içeriği ile ilgili olarak açmış olduğumuz 2 bine yakın dava var. O davanın sonuçlarını bekliyoruz. Açıkçası bu davanın sonuçları doğrultusunda yüksek sesle konuşmak ve bireysel eylemi ortaya koymak için bu sonucu bekliyoruz."

'Takiye yapıyorlar'

Selahattin Özel (Alevi Bektaşi Federasyonu Başkanı): "Biz başından beri söylüyoruz. Bu konuda gerçekten takiye yapıyorlar. Türkiye'de 1 milyon imza toplamamıza rağmen hala bir görüş talebimize dair cevap vermediler. Bu kitaplarla ilgili bizim en büyük endişemiz Alevilik konusuna yer verip yanlış bilgilere yer verilmesiydi. Bu noktada mutluluğum şu; yanlış bilgiyi doğru diye vermemiş olmaları. O da daha büyük tehlike. Bu konuda bize bakanlıktan hiçbir teklif gelmedi. Bizim çağrılarımızı da hiç yanıt vermediler. Alevilik konusuna kitapta yer verilmemesi bilerek yapılıyor"

'Kucaklama yok'

Fermani Altun (Ehli Beyt Vakfı Başkanı): "Bakanlık sürekli bizimle diyalog içerisindeydi. Hatta bizden bilgi istediler, öneriler sunduk. Alevilik konusuna detaylı yer vereceklerini söylediler. 'Kucaklıyoruz' deniyor, ama böyle bir kucaklama yok. Burada bir zihniyet, karanlık, inancın taassubu ideolojileşmesi meselesi var. Bakanlığa defalarca detaylı bilgilendirme yaptık. Onlardan da oluru aldık. Sonunda hiçbir şey çıkmadı. Bir tek 8. sınıfta bir kelime olarak geçiyor. Bir tanım olarak yer almıyor."

Burcum Devrez - İstanbul - Milliyet - 15 Eylül 2007

Alevilik ilk kez ders kitaplarına girdi

Devlet, Alevi toplumuyla yakınlaşmaya yönelik adımlarını hızlandırdı. Diyanet İşleri Başkanlığı, Ramazan ayı etkinliklerinde Hz. Ali’ye özel anma programı düzenlerken, Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) da bu yıl ilk kez ders kitaplarında Alevilik konusuna yer verdi. Yarın başlayacak olan yeni öğretim yılında MEB tarafından ücretsiz olarak dağıtılacak olan İlköğretim 8’inci sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi kitabında, Alevilik’ten söz edilerek “tasavvufi yorum” tanımı yapıldı.

BİR TABU DAHA YIKILDI

MEB’in resmi müfredat programına göre hazırlanan ilköğretim 8’inci sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitabının 81 ve 82’nci sayfalarında “Tasavvufi Yorumlar” başlıklı bölümde, Alevilik’ten olumlu ifadelerle söz edildi. “Alevilik” sözcüğünün sadece bir paragrafta bir kez geçtiği bu bölümde, “Yesevilik, Mevlevilik, Alevilik-Bektaşilik ve Ahilik gibi oluşumlar, Anadolu’da hoşgörü kültürünün yayılmasına öncülük etmiş başlıca tasavvufi yorumlardır” denildi.

TASAVVUF ÖNDERLERİ

Tasavvufi oluşumların, devlet düzeninin bozulduğu dönemlerde toplumun bir arada tutulmasında önemli roller oynadığına dikkat çekilen kitapta, Yunus Emre, Mevlana, Ahmet Yesevi, Ahi Evran ile birlikte Hacı Bektaş Veli’den de “tasavvuf önderleri” olarak söz edildi, temsili resimlerine yer verildi. Kitapta Alevilikle ilgili kısım özetle şöyle:

“Tasavvufi yorumlar, kalp temizliği ve güzel ahlak üzerinde durur. İnsanları manevi açıdan eğitmeyi ve olgunlaştırmayı amaçlar. Bu amaca ulaşmak için dünyanın geçici olduğunu düşünerek maddi değerlerden çok, manevi değerlere önem vcermek gerekir...Yesevilik, Mevlevilik, Alevilik-Bektaşilik ve Ahilik gibi oluşumlar, Anadolu’da hoşgörü kültürünün yayılmasına öncülük etmiş başlıca tasavvufi yorumlardır. Bu tasavvufi oluşumlar, Selçuklu ve Osmanlı devletlerinin kurulmasında, gelişip devam etmesinde önemli katkılarda bulunmuştur. Devlet düzeninin bozulduğu dönemlerde de toplumu bir arada tutarak insanların huzur ve mutluluk içerisinde yaşamasını sağlamıştır. Hoşgörü, saygı ve sevgi gibi değerlerin toplum içinde yayılmasında tasavvufi yorumların önemi büyüktür. Bu değerler sayesinde, farklı sosyal ve kültürel ortamlardan gelen insanlar, huzur ve mutluluk içinde beraberce yaşamışlardır. İslam dininin inanç ve ibadet boyutunun toplum içerisinde içtenlikle benimsenmesinde tasavvufi yorumlar etkili olmuştur.”

Kitaptaki bölüm göstermelik ve yeterli değil

Cem Vakfı Başkanı Prof. Dr. İzzettin Doğan, ders kitabına giren bölümlerin “göstermelik” ve “yetersiz” olduğunu söyledi:

“Sünni İslam’ın nihai hedefleri açısından, ders kitaplarında Alevilik konusuna bugüne kadar yer verilmedi. Bu yıl kitaba giren bölüm ise göstermelik ve son derece yetersiz. Kitapta, ‘Alevilik’ sözcüğünün sadece bir kez geçmesi bizim için sürpriz olmadı. Bu konuda iki bine yakın dava açtık. Siyasi iktidar Alevileri kendisine rakip olarak görüyor. Bakanlığın okullarda ders olarak okuttuğu İslam, sadece Sünni İslam’dır. Bakanlık bu konuda maalesef tarafsız davranmıyor. Bir yandan eşitlikten söz ederken, diğer yandan asimile etme yönünde ısrarlı adımlar atılmaya devam ediyor. Böyle bir yaklaşım toplumsal barışı bozar. Aleviler, bu ülkeye vergi verecek, bu ülkeye hizmet edecek ama sonra görmezlikten gelinecek. Aleviler’in asimilasyonuna sessiz kalmayacağız”

Bakan Çelik ne demişti?

Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik, Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı’nın Abant Platformu tarafından düzenlenen 13’üncü toplantısında “yalan yanlış bilgiler telkin edilmemesi” için ders kitaplarına Aleviliği koyduklarını söylemişti. Alevilik konusunun ele alındığı toplantıda Çelik, “Alevileri ve Aleviliği görmezlikten gelmek insani de değil, İslami de değil. Aleviliği İslam’ın dışında değerlendirmek, bana göre Aleviliğe ve Alevilere yapılabilecek en büyük haksızlıktır” demişti.

Z. Kıvanç EL / ANKARA AKŞAM GAZETESİ

Alevilik, 8. sınıfta tek kelime

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), yıllardır tartışma konusu olan Aleviliğe ders kitaplarında yer verilmesi konusunda, göstermelik bir adım attı. İlköğretimde okutulan Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitaplarından sadece 8. sınıf kitabında, "Alevilik" ilk kez ve tek kelime olarak kullanıldı.

Aleviliğin, tasavvufi yorum olarak nitelendirildiği kitapta başkaca herhangi bir tanım yapılmadı. MEB, yeni belirlenen müfredata göre Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi kitaplarının, ilköğretim 4’ten 8. sınıfa kadar olanını yeniledi. Kitaplarda, İslam düşüncesinin yorum biçimleri "İnançla ilgili yorumlar, fıkhi yorumlar ve tasavvufi yorumlar" olarak 3 ana gruba ayrıldı.

TASAVVUFİ YORUM

Alevilik de 8. sınıfın ders kitabında, "Kur’an ve Yorumu İslam Düşüncesinde Yorumlar" bölümünde, tek kelime olarak geçiyor. Kitabın 82. sayfasında, "Yesevilik, Mevlevilik, Alevilik-Bektaşilik ve Ahilik gibi oluşumlar, Anadolu’da hoşgörü kültürünün yayılmasına öncülük etmiş, başlıca tasavvufi yorumlardır" cümlesi yer aldı.

HACI BEKTAŞ’IN FOTOĞRAFI

Kitabın bu sayfasında, Yunus Emre, Mevlana, Ahmet Yesevi, Ahi Evran ile Hacı Bektaş Veli’nin resmine yer verildi. Kitapta, bunlarla ilgili olarak, "Hoca Ahmet Yesevi, Yunus Emre, Hacı Bektaş Veli, Mevlana, Ahi Evran, Hacı Bayram Veli gibi şahsiyetler, ahlaki değerlerin başta Anadolu olmak üzere bir çok bölgede yayılmasına öncülük etmişlerdir. Ayrıca bu şahsiyetlerin, kültür ve edebiyatımız üzerinde de önemli etkileri vardır" bilgisi yer alıyor.

TANIM YOK, SORU VAR

Kitapta Aleviliğin tanımı da dahil başka hiçbir konuya yer verilmiyor. Ancak ünitenin değerlendirme kısmında da öğrencilere "Alevilik Nedir" sorusu yöneltilerek, boşluk bırakılan yerde yanıt verilmesi isteniyor.

16 Eylül 2007 Esra KAYA / ANKARA HÜRRİYET

AKP'li Alevi vekiller 'din' kitabına tepkili

Söz verilmesine karşın din dersi kitaplarında Aleviliğin işlenmemesine, AKP'deki Alevi milletvekilleri, 'Kimse bizi dinlemedi' diye tepki gösterdi

Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik'in açıklamalarına karşın, yenilenen 7 ve 11. sınıf din dersi kitaplarında "Alevilik" konusunun bir başlık altında işlenmemesi, AKP'deki Alevi milletvekillerinin de tepkisini çekti. AKP Kütahya Milletvekili Hüseyin Tuğcu, "Birilerinin sadece kendi bildiklerini okumasıyla sorunlar çözülemez" dedi.

AKP'deki üç Alevi milletvekilinden biri olan Tuğcu, Alevilik ve Bektaşiliğin din kültürü ders kitaplarında yer alması gerektiğini vurguladı. "Bunu yıllardır söylüyoruz. Alevilik bu milletin ve İslam dünyasının sosyal, toplumsal bir gerçeği. Tuğcu, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Alevi demek gayrimüslim demek değildir. Alevi demek gerçek Müslüman demektir. Ders kitaplarında Alevilik ya da Sünnilik kelimelerinden ziyade, Alevi ve Sünni inançlı ailelerin ortak noktaları vurgulanmalıdır. Din derslerinde Alevi İslam kültürünün nasıl yer alması gerektiği hakkında daha önce hem Talim ve Terbiye Kurulu'na hem de Din Öğretimi Genel Müdürlüğü'ne eleştirel ve açıklayıcı bilgiler sunmuştum. Hiçbirisinin kaale alınmadığını gördüm."

Türkiye laik olmadı

AKP İstanbul Milletvekili İbrahim Yiğit de, laik ülkelerde devletin dini olamayacağını vurgulayarak "İşin gerçeği, Türkiye laik olmadı" dedi. Yiğit özetle şu görüşleri dile getirdi: "Yeni anayasa hazırlanıyor. Din dersi seçmeli olsun mu, olmasın mı tartışması var. Seçmeli olmadığı zaman, Alevilik de muhakkak Sünni İslam nasıl öğretildiyse öğretilecek. Bunu da konuştuk. Bu da ek olarak girecek. Yeni anayasada laikliğin geniş tarifi yapılacak. İşin gerçeği, Türkiye'de Avrupa'daki gibi laiklik yok. Millet ne kadar 'laiklik' diye meydanlara çıksa da Türkiye laik olmadı. Gerçek bu."

Aynı konuda görüşünü almak üzere aradığımız, AKP'nin transfer isimlerinden İstanbul miletvekili Reha Çamuroğlu ise başvurumuzu yanıtsız bıraktı.

Sadece 'tasavvufi yorum' var

Alevilik bu yılki ders kitaplarında da konu başlığı olarak yer almadı. 8. sınıf kitabında "İslam düşüncesinde yorum biçimleri" konusunda "Yesevilik, Mevlevilik, Alevilik-Bektaşilik ve Ahilik gibi oluşumlar, Anadolu'da hoşgörü kültürünün yayılmasına öncülük etmiş başlıca tasavvufi yorumlardır" denildi.

9. sınıf kitabında, Hacı Bektaş Veli'nin Makalat'ından cümlelere yer verildi.

MEB yetkilileri, Aleviliğin konu başlığı olarak 12. sınıf kitabında yer alacağını belirterek "Şu anda 12. sınıf öğrencisi yok. Kitaplar önümüzdeki yıl basılacak. Konunun içinde cem, cemevi, Alevilikte oruç gibi alt başlıklar olacak" demişti.

ABDULLAH KARAKUŞ Ankara - Milliyet - 16 Eylül 2007 / Pazar